Najwcześniej wymienianą w zachowanych materiałach historycznych osadą w dorzeczu Stupnicy jest Bircza. Informacja ta mówi, iż w roku 1418 właścicielami osady byli Iwanko i Łukasz. Wtedy też pojawiła się po raz pierwszy nazwa Bircza, która przetrwała do dnia dzisiejszego. Jej pochodzenie i znaczenie naukowcy tłumaczą dwojako. Według jednych pochodzi ona od węgierskiego słowa birka- czyli owca o krótkiej mocno pokręconej wełnie. Po przekształceniu tej nazwy zgodnie z zasadami polskiej gramatyki i przetłumaczeniu, znawcy tematu otrzymali dosłowne określenie osady - owcza osada. Druga grupa naukowców uważa, że nazwa pochodzi od nazwy topograficznej bier- wzbierać, co wiążą z przepływającą i wzbierającą przez Birczę rzekę Stupnicy.